Je muziekuitgever doet niets met je song: het uitgeefcontract opzeggen met artikel 25e Auteurswet, eerst met een schriftelijke termijn

Een veelvoorkomend geval: een songwriter tekent een uitgeefcontract, draagt het auteursrecht op haar liedjes over en hoort daarna jaren niets. De liedjes staan geregistreerd, maar geen artiest neemt ze op, er komt geen synclicentie en er is geen subuitgever in het buitenland. De afrekeningen tonen alleen de uitvoeringsgelden van haar eigen optredens. De Auteurswet geeft haar dan een eigen instrument om de liedjes terug te krijgen: de opzegging wegens onvoldoende exploitatie van artikel 25e.

Wat artikel 25e Auteurswet regelt

De maker kan het contract geheel of gedeeltelijk opzeggen als de uitgever het werk niet binnen een redelijke termijn in voldoende mate exploiteert, of na een actieve start stilvalt. Gedeeltelijk opzeggen kan ook: alleen bepaalde liedjes, of alleen de exclusiviteit. Bij een overgedragen auteursrecht moet de maker dan wel vastleggen welke rechten terugkomen. De opzegging is niet mogelijk als de stilte aan de maker zelf te wijten is. Van de regel kan in het contract geen afstand worden gedaan (artikel 25h). Hij geldt ook bij een buitenlandse rechtskeuze als de exploitatie vooral in Nederland plaatsvindt.

Eerst een schriftelijke termijn, dan de opzegging

Opzeggen kan pas nadat de songwriter de uitgever schriftelijk een redelijke termijn heeft gegund om de liedjes alsnog te exploiteren. De wet noemt geen vaste termijn; voor muziek ligt een termijn van enkele maanden voor de hand. In dezelfde brief kan ze een schriftelijke opgave van de exploitatie vragen, die de uitgever vóór het einde van de termijn moet geven. De jaarlijkse cijfers van artikel 25ca leveren meestal het eerste bewijs. Exploiteert de uitgever binnen die termijn nog steeds niet voldoende, dan volgt de opzegging met een schriftelijke verklaring. De rechter kan het contract ook beëindigen.

Co-writers, een verkochte catalogus en BumaStemra

Bij een song met meerdere schrijvers is meestal de instemming van de co-writers nodig. Heeft de uitgever de catalogus verkocht, dan kan de songwriter de opzegging ook tegenover de koper inroepen, mits ze die snel schriftelijk informeert. Daarna moeten de betrokken rechten worden teruggeleverd en moet de registratie bij BumaStemra worden aangepast, zodat het uitgeversaandeel niet naar de oude uitgever blijft gaan.

Meer lezen

Je naam in de credits van een song: wat artikel 25 Auteurswet en artikel 5 WNR geven, en wat een ghostwriter kan wegtekenen

Een tekstschrijver ziet op de releasedag haar tekst terug in de nieuwe single van een artiest, terwijl bij de credits alleen de naam van de artiest staat. Ze heeft haar rechten aan een uitgever overgedragen. Haar naam heeft ze daarmee niet weggegeven: daarover gaan artikel 25 van de Auteurswet en, voor de muzikanten op de opname, artikel 5 van de Wet op de naburige rechten.

Wat een songwriter houdt na overdracht

Artikel 25 lid 1 Auteurswet geeft de maker, ook na overdracht van het auteursrecht, het recht zich te verzetten tegen openbaarmaking zonder zijn naam, tegen openbaarmaking onder de naam van een ander, tegen wijzigingen en tegen aantasting van zijn eer of naam. Voor naamsvermelding geldt een redelijkheidstoets: de radio hoeft niet bij elk nummer de schrijvers te noemen, een creditsveld op een streamingdienst of een hoes is een ander verhaal. Na het overlijden van de maker gaan deze rechten over op wie hij bij testament aanwijst, en anders op zijn nabestaanden.

Wat je kunt wegtekenen, en wat niet

Artikel 25 lid 3 laat volledige afstand toe van het recht om genoemd te worden. Van de andere rechten kan de maker alleen afstand doen voor wijzigingen in het werk of de titel. Het verzet tegen openbaarmaking onder een andere naam valt daarbuiten. Voor ghostwriting betekent dat: een song zonder schrijversnaam (na afstand) of onder een zelfgekozen pseudoniem (de afgesproken aanduiding als maker) past binnen de wet, een artiest die zich als enige schrijver laat vermelden staat op minder vaste grond dan het contract suggereert. Royalty's lopen via de werkaanmelding bij Buma/Stemra en het publishingcontract, een eigen spoor naast de credit.

Sessiemuzikanten en producers

Uitvoerende kunstenaars hebben in artikel 5 WNR vergelijkbare rechten, met dezelfde redelijkheidstoets bij een ontbrekende naam en bij wijzigingen, maar zij kunnen van naamsvermelding en van verzet tegen wijzigingen schriftelijk afstand doen. Die afstand staat vaak in het sessiecontract naast de buy-out. Alleen het verzet tegen aantasting van eer of naam blijft altijd bij de muzikant. Een producer heeft alleen een wettelijk recht op naamsvermelding als hij heeft meegeschreven of zelf speelt; anders hangt zijn credit af van het producercontract. Het artikel sluit af met vijf punten over credits die in elk publishing-, sessie- of producercontract thuishoren.

Meer lezen