Wie heeft rechten op een volledig met AI gegenereerde track: auteursrecht op compositie en tekst, het fonogramrecht van artikel 6 WNR en de Sena-vergoeding van artikel 7 WNR

Een producer laat met één prompt een complete deephouse-track genereren, met melodie, tekst, zang en mix, en wil die uitbrengen via een distributeur of verkopen aan een label. Elk contract vraagt dan wie welke rechten heeft. Het antwoord valt in twee delen uiteen: de compositie en tekst onder de Auteurswet, en de opname onder de Wet op de naburige rechten.

Auteursrecht op compositie en tekst vraagt een menselijke maker

Het Hof van Justitie eist sinds Infopaq (2009) en Cofemel (2019) een eigen intellectuele schepping: vrije en creatieve keuzes van een mens. Een prompt met genre, tempo en stemming legt alleen een richting vast. Melodie, akkoorden en tekstregels kiest het model, en volgens de heersende opvatting rust daar dan geen auteursrecht op. In de Verenigde Staten bevestigde het hof van beroep in Thaler v. Perlmutter op 18 maart 2025 dat auteursrecht een menselijke maker vereist. Schrijf je zelf de tekst, speel je de hook in of herschik je de fragmenten tot een eigen structuur, dan kunnen die bijdragen wel beschermd zijn.

Het fonogramrecht van artikel 6 WNR vraagt geen creativiteit

Voor de opname gelden andere regels. Artikel 1 WNR noemt iedere opname van "geluiden van een uitvoering of andere geluiden" een fonogram, en artikel 6 geeft de producent het uitsluitend recht om het te reproduceren en openbaar te maken, ook via streaming. Volgens artikel 12 lid 4 duurt dat recht in de regel zeventig jaar. Een veldopname van vogels en een volledig in software gebouwde track zijn al fonogrammen. Daarom is goed te verdedigen dat een gegenereerd audiobestand dat ook is. Open blijft wie de producent is, de gebruiker of de dienst, en of een berekend bestand een vastlegging van geluiden is.

Sena-vergoeding en de garantie in je contract

Voor radio en openbare ruimtes betaalt de gebruiker via Sena een billijke vergoeding, die artikel 7 lid 4 WNR gelijk verdeelt tussen uitvoerende kunstenaar en producent. Sena int ook voor met AI gegenereerde muziek. Bij een volledig gegenereerde track ontbreekt de uitvoerende kunstenaar, en hoe Sena dan uitbetaalt, is niet vastgesteld. Distributie- en labelcontracten vragen bovendien een garantie dat je alle rechten bezit. Voor de overdracht van fonogramrecht en auteursrecht zijn een schriftelijke overeenkomst en een akte van levering nodig (artikel 9 WNR, artikel 2 Auteurswet). In het artikel lees je waar die garantie bij een AI-track wankelt, en welke vijf vragen je vóór de release beantwoordt.

Meer lezen

Self-service contractscan met tegenvoorstel: teken je artiesten-, label- of managementcontract niet meer blind

Self-service contractscan met tegenvoorstel — Het contract komt ná het applaus

Een manager die in je gelooft, een label dat je wil, een boeker die je agenda vol belooft te spelen. In de muziek komen contracten op het mooiste moment — precies wanneer je het minst kritisch wilt zijn. Wie dan "even snel" tekent, tekent nogal eens voor jaren: een artiesten-, label- of managementcontract regelt wie er over jouw carrière en inkomsten meebeslist. De nieuwe Muziek- & IE-contractscan (self-service) op muziekenrecht.nl leest je contract clausule voor clausule en beoordeelt elke bepaling met Groen, Oranje of Rood — met uitleg in gewone taal en concrete verbeterpunten voor je onderhandeling.

De zin die jaren doorbetaalt

Neem: "Ook na afloop ontvangt de manager commissie over lopende deals." Lijkt redelijk — die deals zijn samen opgebouwd. Maar zonder scherpe definitie kan élke deal die ooit onder het contract begon eronder vallen: het doorlopende platencontract, de publishingdeal, de jaarlijkse festivalboeking. Jaren na het afscheid betaal je nog steeds. De scan kleurt zo'n clausule rood en zegt erbij wat een goede post-term-regeling wél doet: begrenzen in tijd én bron. Ook stilzwijgende verlengingen, wereldwijde exclusiviteit en volmachten komen langs — plus de GAP-detectie voor wat er ontbreekt, zoals een inspanningsverplichting voor het label of een regeling als je manager stopt.

Twintig jaar deals als bodem — geen invuloefening

De analyse wordt getoetst aan de eigen contractpraktijk: twintig jaar onderhandelde muziekcontracten, van eerste platendeals tot internationale managementovereenkomsten. De scan herkent een clausule als patroon met een geschiedenis — dit beding kostte artiesten geld, dat beding hield stand. Voor artiesten, dj's, singer-songwriters en producers, én voor startende labels en agency's. Eerst gratis je risicoprofiel zien kan na aanmelding voor de nieuwsbrief; de volledige analyse (alle oordelen, verbeterpunten, GAP-detectie, rapport per e-mail) is er vanaf €119, eenmalig per contract, geen abonnement. Je contract wordt niet bewaard. Lees hoe de scan werkt en hoe je het rapport inzet in het gesprek met je manager of label — als gelijke, met de feiten aan jouw kant, vóór de handtekening.

Wat je verder leest in dit artikel

Drie clausules uit een managementcontract mét het oordeel van de scan, de vijf tariefklassen (± 450 woorden per pagina, je ziet je prijs direct), hoe je het rapport inzet zonder de relatie met je manager te beschadigen, en de antwoorden op de meestgestelde vragen — van boekingscontracten tot lopende overeenkomsten die je eindelijk wilt begrijpen.

Zo werkt het: je voert de self-service contractscan zelf uit — een zelf-scan zonder afspraak, een zelf-check wanneer het jou uitkomt — en weet binnen enkele minuten welke clausules groen, oranje of rood zijn, en waar je kunt onderhandelen. Nieuw: je ontvangt een concreet tegenvoorstel met vervangingstekst dat je de wederpartij kunt toesturen.

Meer lezen