Op beatplatforms staat naast elke instrumental een rij knoppen: een goedkope lease, een duurdere lease met losse sporen, en een exclusieve aankoop. Wie op de goedkoopste knop drukt, sluit een contract. Daarin staat hoeveel streams je mag halen, of je de beat op YouTube mag zetten, welk deel van de auteursrechtvergoedingen naar de producer gaat en of die producer de beat later nog aan anderen verkoopt.

Wat een beatlease juridisch is

Een beat heeft twee lagen. De muziek is, als ze oorspronkelijk genoeg is, een werk waarop de producer auteursrecht heeft; het audiobestand is een fonogram waarop de producer als eerste vervaardiger een naburig recht heeft (artikel 6 Wet op de naburige rechten). Een lease is een niet-exclusieve licentie op beide lagen. Daarvoor geldt geen vormvereiste, dus een aangeklikte licentie bindt je. Ga je boven het afgesproken plafond aan streams of weergaven, dan hangt het van de clausule af wat er gebeurt: bijkopen tegen een vaste prijs, of gebruik buiten de licentie, en dat laatste kan naast contractbreuk ook inbreuk opleveren.

Waarom exclusief kopen een schriftelijk contract vraagt

Voor een exclusieve licentie of een overdracht eist artikel 2 lid 3 Auteurswet een schriftelijke overeenkomst. Verleent de maker die exclusiviteit, dan omvat ze alleen wat uitdrukkelijk is opgeschreven of noodzakelijk uit de aard van de overeenkomst volgt. Een overdracht vraagt daarnaast een akte van levering. Een elektronische overeenkomst kan aan de eis voldoen, maar een betaalbevestiging met alleen het woord ‘exclusive’ zegt weinig over wat er is verleend. Let ook op leases die al eerder zijn verkocht: de meeste voorwaarden laten die doorlopen, zodat je exclusieve beat al op andere nummers kan staan.

Het aandeel van de producer bij Buma/Stemra en de master

Zet je tekst en melodie op de beat, dan ontstaat een nieuw nummer met meerdere makers. De verdeling die je bij Buma/Stemra aanmeldt, moet kloppen met wat de licentie of een aparte afspraak zegt, anders volgt later een geschil over uitkeringen. Wie de master van het nieuwe nummer bezit, de artiest of het label, hangt af van de feiten en de afspraken. In elk geval zit de opname van de producer erin, en die mag alleen worden gebruikt binnen de lease. In het artikel bespreken we ook Content ID-claims, samples in de beat, de vrijwaring die je van de producer wilt en een checklist van vijf punten om te controleren voordat je betaalt.